Stromings-energie

Toekomstig

De Afsluitdijk leent zich goed voor het opwekken van duurzame vormen van energie. Zo ook voor stromingsenergie. Insiders verwachten dat energie uit getijstromen op termijn goed is voor 10 procent van de elektriciteitsbehoefte in de wereld. De Nieuwe Afsluitdijk heeft de ambitie om stromingsenergie verder te ontwikkelen, zodat we deze kennis op termijn kunnen exporteren.  

Wat is het?

Stromingsenergie is een milieuvriendelijke vorm van het opwekken van energie. Het maakt gebruik van stromend water. Stroming ontstaat door getijverschillen, maar ook door bijvoorbeeld verval of het spuien van water. Het opdoen van kennis over stromingsenergie is een van de projecten op het gebied van duurzame energie die op de Afsluitdijk wordt uitgewerkt.

De Afsluitdijk is een perfecte locatie om stromingsenergie op te wekken: er is aan getijverschil en stroming geen gebrek. Door dit getijverschil op de Waddenzee wordt twee keer per dag het overtollig water in het IJsselmeer gespuid. Aan de Noord-Hollandse kant op de Afsluitdijk bij Den Oever is een proeflocatie voor stromingsenergie ingericht. In dit testcentrum (Tidal Testing Centre) doen we een proef met één (onderwater)turbine die aangedreven wordt door het water dat via de spuisluizen uit het IJsselmeer naar de Waddenzee stroomt. De turbine heeft een vermogen van 100 kW. De turbine wordt gebruikt om de stroming om te zetten in bewegingsenergie.

In februari 2015 is de proeflocatie bij Den Oever uitgebreid. Er zijn 3 nieuwe turbines naast elkaar in één spuikoker geplaatst. Dit hebben we gedaan omdat we onder meer willen kijken of er meerdere turbines naast elkaar goed blijven functioneren. Deze methode willen we, als de resultaten positief zijn, toepassen in de spuisluizen van Kornwerderzand. Door invloed van de wind kan bij Kornwerderzand vaker water vanaf het IJsselmeer op de Waddenzee worden gespuid. Hierdoor zijn er bij Kornwerderzand kansen om grotere hoeveelheden energie op te wekken. 
 

Waarom is het er?

Op dit moment zijn fossiele brandstoffen als aardgas, aardolie en steenkolen onze belangrijkste bronnen van energie. De voorraden van deze brandstoffen raken echter op. Bovendien dragen ze bij aan de klimaatverandering. Daarom zijn de provincies Fryslân en Noord-Holland op zoek naar alternatieve efficiënte en duurzame energiebronnen. Eén van de potentiële bronnen is stromingsenergie. De Afsluitdijk leent zich zeer goed als locatie voor deze innovatieve vorm van duurzame energie doordat er sprake is van getijverschil en stroming door water dat wordt gespuid op de Waddenzee.

Energiedijken als exportproduct

Nederland heeft een belangrijke internationale status als het gaat om het exporteren van technologie en kennis op het gebied van waterveiligheid en waterbeheer. Met de kennis die we opdoen over stromingsenergie bij de Afsluitdijk versterken we de Nederlandse marktpositie. De Afsluitdijk wordt een voorbeeld van een innovatieve en duurzame dijk én waterkering. De kennis en ervaring die we hebben en nog verder ontwikkelen op dit gebied kunnen we goed exporteren.

Naast het project op de Afsluitdijk wordt hiervoor ook nauw samengewerkt met pilotprojecten in de provincies Zeeland en Zuid-Holland. In het project Energiedijken komen deze innovatie projecten samen. De kennis die wordt opgedaan wordt binnen dit overkoepelende project versterkt, gebundeld en verspreid om zo bestaande kansen voor het concreet vermarkten van het concept Energiedijken te kunnen benutten.

Getijdenstroming bij Kornwerderzand

De kennis en ervaring die we in het testcentrum bij Den Oever opdoen, willen we gebruiken bij een demonstratieproject bij Kornwerderzand. Bij de Lorentzsluizen aan de Friese kust zijn kansen om dezelfde techniek voor stromingsenergie toe te passen.

In het plan van De Nieuwe Afsluitdijk wordt een voorstel uitgewerkt waarin we maar liefst 15 tot 20 turbines willen opnemen. Als dit lukt kunnen deze in totaal een vermogen van maximaal 5MW opleveren. Dit komt neer op een stroomvoorziening voor circa 1.000 huishoudens. Op dit moment werken we hiervoor een business case uit. Als alles doorgaat hopen we eind 2016 in Kornwerderzand het demonstratieproject te kunnen uitvoeren.

Werkzaamheden in beeld